over Talking Head

EN ! WAT NU ?

Ontdekken, bevragen,  botsen, bespiegelen, beleven en verbeelden

Met zijn allen zijn we getuige van een samenleving waarbij het “Wat nu ? – gevoel” steeds meer opduikt. Het “wat nu? – gevoel” is niets minder dan het vertwijfelende gevoel van ‘hoe moet ik nu verder’. Onze samenleving ondergaat onuitwisbare veranderingen of nieuwe maatschappelijke evoluties. De economische crisis zet de wereld op zijn kop. Politici en economen schreeuwen als hysterici door elkaar. De ‘post-raciale’ Obama-generatie toont ons de moderne omgang met verschil in cultuur. Steden verkleuren. De samenleving is complex geworden, maar ook bron van culturele productie. Nieuwe verhalen, thema’s, genres of aan leefstijl verbonden cultuuruitingen nopen tot nieuwe opvattingen over kunst en daarmee een ‘eigentijdse’ kunstwereld. De kunstwereld staat verdeeld in de discussie. Sommigen reageren afhoudend en beschouwen integratie en cultuur niet als hun ‘cup of tea’. Anderen hebben zich vastgebeten in het bestoken van de toegang tot kunst. Terwijl het veld van de culturele diversiteit goud in handen heeft. Vlaanderen barst van het intercultureel talent.

“Hoe moet ik verder na het schilderij dat te drogen staat of het boek dat net klaar is.” Geen enkele theatermaker maakt theater om op zijn zolderkamer te spelen. Geen enkele kunstenaar maakt beeldend werk om zijn behangpapier te vervangen. Geen enkele muzikant maakt muziek als deuntje voor een nieuwe polyfone deurbel of gsm-ringtone. Mensen met het “wat nu ? gevoel” blijven niet bij de pakken zitten, maar weten even niet waartoe ze zich moeten richten. Met deze kenmerkende vraag, die tevens ook de rode draad vormt in dit format, wil het platform “Talking Head” kunstenaars onderling aanzetten tot een interculturele dialoog met het ultieme doel een duurzame dialoog op gang te zetten met mensen van andere origine, verschillende achtergronden en gedachten; mensen met dezelfde angsten of onzekerheden maar met een toekomstperspectief. Talking Head wordt op die manier een creatief en artistiek pamflet waar de interculturele dialoog zich laat verbeelden. Een plaats voor ontmoeting en netwerking waaruit boeiende, inspirerende en interdisciplinaire samenwerking kan ontstaan. Kunstenaarschap en culturele achtergrond staat hier centraal, niet ter beoordeling, maar als vraag en inspiratie voor een modern perspectief op de maatschappij met haar (multi-) culturele identiteit. Talking Head schept ruimte om onbelast over cultuur te spreken en de betekenis van verschil te doorgronden. Pure cultuurwinst!

Een platform voor interculturele dialoog

Wat betekent interculturele dialoog voor kunstenaars? Kunstenaars kijken in eigen boezem. Hoe tackelen zij de multiculturele samenleving, als persoon of in hun artistieke creaties. Om dit scherp te stellen organiseert Flying Carpet vzw in samenwerking met Dēmos vzw een reeks geanimeerde, wervelende shows onder de naam Talking Head. We zetten een dialoog op tussen allochtone en autochtone kunstenaars. Intermezzo’s zijn geen vulsels maar een doordachte programmering met live-acts van dichters, schrijvers, podiumkunstenaars, muzikanten, cabaretiers en beeldende kunstenaars. Er wordt niet alleen gepraat. En cours de route worden kunstenaars in duo uitgenodigd hun interculturele dialoog in gezamenlijke artistieke creaties te verbeelden. De creatieprocessen en dialogen worden in beeld gebracht door Flying Carpet vzw. De resultaten kan je op deze website vinden.

Talking Head vertrekt via een proces van dialoog vanuit de gelijkwaardigheid en evenwaardigheid tussen allochtone en autochtone kunstenaars. We schuiven deze wijze van communiceren expliciet naar voren. Dialoog heeft als doel ruimte scheppen en bewaren; ruimte voor de ander en voor jezelf; ruimte om anders te zijn dan anderen; gericht op het leren kennen en begrijpen van elkaar. De toon is open, eerlijk en nieuwsgierig. 

Talking Head bestaat uit een drieluik:

Ontdekken en bevragen - over identiteit en omgeving

“Ik ben Hazim Kamaledin. Ik ben theatermaker. Ik wordt vaak ten tonele gevoerd in mijn hoedanigheid van ‘multicultureel theatermaker uit Irak’, maar dat ben ik helemaal niet. Ik ben ‘mulitcultureel theatermaker in België, die afkomstig is uit Irak. Dat is iets heel anders. (…) Maar wat betekent het eigenlijk om ‘multicultureel te zijn in een westers land?” (Hazim Kamaledin)

De grens tussen respect hebben voor culturele eigenheid en het stigmatiseren van mensen door het toemeten van een bepaalde culturele eigenheid, is flinterdun. Identiteit wordt dan een opgelegde identiteit, een identiteit van ‘multiculturaliteit’. In hoeverre beïnvloeden globale perspectieven, de veelheid aan leef- en lijfstijlen, stedelijke of rurale context, de opvoeding of roots de eigen artistieke creatie? Welke betekenis krijgt identiteit in de diverse samenleving? Hoe ontwikkel je artistieke eigenheid in een snel evoluerende maatschappij? Internet, bijvoorbeeld, opent nieuwe kanalen voor creatieve interacties. Wat is de kracht van een artistiek (persoonlijk of sociaal) netwerk, zowel lokaal als internationaal?

Botsen en bespiegelen  - over kunst in interactie met de samenleving

“Kunst staat noch buiten de stroming van de geschiedenis, noch buiten de verschijnselen van de werkelijkheid. Indien men wil vernieuwen mag men noch het heden, wat op straat gebeurt, noch het verleden, de levende traditie, verwaarlozen. Een kunst die zijn verleden uitwist, loopt het risico een kunst te worden zonder toekomst.”
(Roger Somville)

Hoe gaan kunstenaars om met veranderingen in de maatschappij? Slechts een handvol usual suspects nemen af en toe de multiculturele samenleving als grondstof voor hun artistiek werk. Vervreemdt hedendaagse kunst steeds verder van de maatschappelijke realiteit? Kunst als rebellie of kunst vanuit hedonisme …

Beleven en verbeelden   - over toegankelijkheid en erkenning voor divers talent

“De kunstwereld vertrekt vanuit een anglo-europese basis om kunst te definiëren. Al wat daar niet aan beantwoordt, wordt als exotisch of kitsch beschouwd.” (Rachida Lamrabet)

Twee krachten – kwaliteit en autonomie aan de ene kant, toegang en publieksbereik aan de andere kant – staan soms haaks op elkaar. Hoe onverteerbaar zijn begrippen als kwaliteit en autonomie eigenlijk? Moeten, bijvoorbeeld, kunstenaars beantwoorden aan de verwachtingen van Vlaamse kunstencentra en haar publiek? In hoeverre moet zijn/haar werk toegankelijk zijn? Durven programmatoren voldoende hun vertrouwde referentiekaders verlaten, vreemd gaan en zich richten op de eigen achtertuin?